Имплементацијата на Зелената агенда бара сериозни финансиски средства со оглед на нејзината сеопфатност. Се фокусира на воспоставување на одржлив економски развој и со тоа ќе биде неопходно финансиски и институционално да се поддржат оние решенија што имаат зелена перспектива. Предлогот на Инструментот за претпристапна помош (ИПА) III1 делумно претставува програмска рамка за имплементација на Зелената агенда. Според нацрт-предлогот, корисниците на ИПА се охрабруваат да работат на унапредување на енергетската ефикасност и зголемување на употребата на обновливи извори на енергија, со цел да ги насочат своите економии кон ефикасно искористување на ресурсите, сигурни, одржливи и ниско-јаглеродни модели на работење во согласност со пошироките цели на ЕУ коишто најмногу се однесуваат на климатските активности и заштитата на животната средина. Албанија, Црна Гора, Северна Македонија и Србија имаат пристап до Повеќегодишната програма за рурален развој во рамките на Инструментот за претпристапна помош (ИПАРД)2. ИПАРД програмите содржат сет од 11 мерки. Во рамките на секоја од нив, корисниците можат да постават приоритети и да ги изберат секторите за кои сметаат дека треба да добијат помош.

Инвестициската рамка за Западен Балкан3 е еден од мешовитите финансиски инструменти со којшто може да се поддржи постигнувањето на целите на Зелената агенда. Тој веќе е активен во областа на енергетиката и заштитата на животната средина. Во согласност со претстојната повеќегодишна рамка, ЕУ е подготвена преку Инвестициската рамка за Западен Балкан да обезбеди грантови за инвестиции и градење на капацитети во овие области. Фондот за зелен раст4, структуриран како јавно-приватно партнерство, може да обезбеди финансирање на зелени инвестиции, додека Регионалната програма за енергетска ефикасност5 може да ја поддржи економската трансформација и имплементацијата на правото на ЕУ за енергетска ефикасност во комбинација со финансирање на компании, домаќинства и субјекти од јавниот сектор коишто инвестираат во енергетската ефикасност.

За крај, проширувањето на Гарантниот фонд за Западен Балкан6 (EFSD +), наследник на тековниот Европски фонд за одржлив развој (EFSD)7, може да се гледа како можност за привлекување на приватни средства за зголемување на зелените инвестиции во релевантни области, зајакнување на конкурентноста и отворање на нови работни места.

Поддржано од „GEAR – Green Economy for Advanced Region“ финансиран од Европската Унија во рамки на Програмата за поддршка на граѓанско општество и медиуми зa 2016-2017.

1 Instrument for Pre-accession Assistance (IPA III), https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=COM%3A2018%3A465%3AFIN&cookies=disabled

2 EU pre-accession assistance for rural development (IPARD), https://ec.europa.eu/info/food-farming-fisheries/farming/international-cooperation/enlargement/pre-accession-assistance/overview_en

3 Western Balkans Investment Framework (WBIF), https://wbif.eu/about/about-wbif

4 Green for Growth Fund, https://www.euneighbours.eu/en/east/stay-informed/projects/eu4energy-green-growth-fund-ggf

5 Regional Energy Efficiency Programme (REEP) for the Western Balkans, http://www.wb-reep.org/

6 European Fund for Sustainable Development (EFSD) Guarantee, https://www.euneighbours.eu/en/east-south/stay-informed/news/european-fund-sustainable-development-guarantee-agreements-more-eu500

7 European Fund for Sustainable Development, https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2019/637893/EPRS_BRI(2019)637893_EN.pdf

Share This

Share this post with your friends!